Кызыл яктылык терапиясеКызыл (күренмәле) һәм инфракызыл (күренмәүче) яктылыкның билгеле бер дулкын озынлыкларының уникаль үзлекләрен файдаланып, сәламәтлекне яхшыртуга ярдәм итә. Кешеләр кызыл яктылык терапиясен төрле максатларда кулланалар, шул исәптән тире картаюын кире кайтару, яраларның төзәлүен яхшырту, энергия дәрәҗәсен арттыру, ялкынсынуны киметү, буыннар сәламәтлеген яхшырту һәм яхшырак йокы алу өчен.
Кызыл яктылык терапиясенең эшләү ысулы әле дә тикшеренүләр дәвам итә. Күп кенә тикшеренүләр кызыл яктылык терапиясенең төрле потенциаль файдасы булуын һәм кызыл яктылык терапиясен куллану сәламәтлек өчен куркынычсыз һәм авыртусыз ысул булуын күрсәтте.
Яктылыкның гади генә булуы безнең биологиябезгә төрлечә тәэсир итүе билгеле. Йокы гормоннары күзләребезгә кергән яктылык күләме белән көйләнә. Яктылык тиребезнең пигментация күләменә тәэсир итә. Яктылыкның билгеле бер дулкын озынлыклары шулай ук безнең организмны D витамины җитештерүгә этәрә. Яктылык кайбер яңа туган балаларда билирубин дип аталган химик матдәне таркату өчен кулланыла һәм бу максатта дөнья буйлап хастаханәләрдә кулланыла. Югары энергияле яктылык шулай ук бактерияләрне үтерү һәм өслекләрне дезинфекцияләү өчен дә кулланылырга мөмкин.
Кызыл яктылык терапиясе башка төстәге яктылыкка караганда озынрак булган билгеле бер дулкын озынлыкларын куллана. Кызыл яктылык һәм якын инфракызыл яктылык башка күренә торган дулкын озынлыкларына караганда тән тукымаларына тирәнрәк үтеп керә һәм башка дулкын озынлыклары җитмәгән тукымаларга барып җитә ала.
Кызыл яктылык терапиясенең потенциаль файдаларының берсе - йокыны яхшырту. Кызыл яктылык терапиясе күп еллар дәвамында йокыны яхшырту өчен кулланыла, ләкин кызыл яктылык терапиясенең нинди файда китерүен һәм йокыны ничек яхшыртуын өйрәнү буенча тикшеренүләр соңгы вакытта гына башланды.
Йокы
Йокы сәламәтлекнең мөһим өлеше. Без еш кына йокының нәтиҗәләрен исәпкә алмыйбыз, ләкин күпчелек кеше гомере буе башка эшчәнлеккә караганда күбрәк йоклап үткәрә. Төнлә даими рәвештә сигез сәгать йоклаган кешеләр гомерләренең өчтән бер өлешен йокы белән үткәрәләр.
Йокының бик мөһим булуына карамастан, аның төгәл биологик максаты медицина сере булып кала. Йокының миегездә неврологик юлларны формалаштыруы һәм саклап торуы күрсәтелгән, бу сезгә ачыграк уйларга, яхшырак тупланырга һәм хәтер сәләтен яхшыртырга мөмкинлек бирә. Йокының шулай ук көн дәвамында миегездә җыелган токсиннарны чыгаруы да күрсәтелгән.
Йокы цикллары
Һәркемдә ике төп йокы төре бар. Бу ике төрле йокы циклларда була һәм тиз күз хәрәкәте (REM) йокысын һәм REM булмаган йокыны үз эченә ала.
REM булмаган йокы өч этапта бара:
1 нче этап: Йокының бу этабы - уяулыктан йокыга күчү. Баш мие дулкыннары актив этаптан әкренрәк йокы халәтенә күчә башлый.
2 нче этап: Йокының икенче этабында ми дулкыннары тагын да әкренрәк эшли. Күзләрегез хәрәкәт итүдән туктый, йөрәк тибеше һәм сулыш алу әкренәйә, һәм тән температурасы төшә.
3 нче этап: Йокының иң тирән этабында ми дулкыннары тагын да акрыная. Тәнегез бик тынычлана, һәм бу этапта уяну авыр булачак. Йокының бу этабы иртән үзегезне яңартып торуда зур роль уйный.
REM йокысы сез йоклаганда, REM булмаган йокы фазалары арасында вакыт-вакыт була. Сез йоклаган саен, REM йокысының озынрак һәм тирәнрәк фазалары була. REM йокысы - төшләр күрү чоры. REM йокысы иртән якынлашканда ешрак була һәм уяулыкка иң якын йокы формасы.
Циркадиан ритмы
Циркадиан ритмы - бу сезнең тәнегезнең якынча 24 сәгать эчендә үтә торган гомуми циклы. Циркадиан ритмы тәэсир итә торган күп мөһим биологик функцияләр булса да, йокы иң мөһимнәренең берсе. Циркадиан ритмы яктылык белән синхронлаша, яктылык дәрәҗәсе кимегәндә йокыга этәргеч бирә.
Яктылыкның циркадиан ритмга йогынтысы яхшы билгеле, һәм фән исбатлаганча, йокларга ятар алдыннан яктылыкка дучар булу йокыны бозарга мөмкин. Соңгы вакытта яктылыкның дулкын озынлыгы моңа йогынты ясауда мөһим роль уйный икәне ачыкланды. Югарырак энергияле һәм кыскарак дулкын озынлыгына ия булган зәңгәр яктылыкның мелатонинны бастыруы күрсәтелгән, бу гормон циркадиан ритмы йокыны яхшырту өчен куллана.
Зәңгәр яктылыкның йокыга тискәре йогынтысы шулкадәр зур ки, смартфон җитештерүчеләре күптән түгел телефоныгыз җитештерә торган зәңгәр, югары энергияле яктылык күләмен автоматик рәвештә киметә торган көйләүләр тәкъдим итә башладылар. Кешеләр бу көйләүләрне төнлә югары энергияле яктылыкка дучар булуны киметү һәм тынычрак йоклау өчен кулланалар.
Йокы бозылулары
Йокы регенерацияләүче һәм сәламәтлек өчен мөһим булса да, йокы бозылулары тирән тискәре йогынты ясарга мөмкин. Хроник йокы җитмәү күп кенә сәламәтлек проблемалары белән бәйле, шул исәптән:
Югары кан басымы
Йөрәк авыруы
Диабет
Депрессия
Симерү
Йоклый алмаган яки хроник йокы проблемалары булган кешеләр, яхшы йоклаучыларга караганда, авыру куркынычы югарырак, һәм алар, югыйсә, алардан котылып була торган озак вакытлы сәламәтлек проблемаларына дучар булырга мөмкин.
Кызыл ут терапиясе йокыга ярдәм итәме?
Кызыл яктылык терапиясе күзәнәкләрне яңартуга һәм гомуми сәламәтлекне яхшыртуга ярдәм итү өчен кызыл һәм NIR яктылыкның билгеле бер дулкын озынлыкларын куллана. Кызыл яктылык терапиясенең популяр кулланылышларының берсе - кешеләргә йокы сыйфатын яхшыртырга ярдәм итү.
Йокы сәламәтлеген яхшырту өчен кызыл яктылык терапиясен куллану яңа технология булса да, кызыл яктылык терапиясен куллануның файдасын күрсәткән берничә тикшеренү бар. Кызыл яктылык терапиясе технологиясен куллануны тикшергән беренче тикшеренүләрнең берсе аның элита хатын-кыз баскетболчылар төркеменә йогынтысын тикшерде. Бу тикшеренүдә уенчылар ике төркемгә бүленде. Бер төркемгә кызыл яктылык терапиясе бирелмәде, ә икенче төркемгә ике атна дәвамында һәр кичне 30 минут дәвамында бөтен тәнгә кызыл яктылык терапиясе бирелде.
Аннары тикшеренүчеләр ике төркемнең спорт күрсәткечләрен, йокы сыйфатын һәм каннарындагы мелатонин дәрәҗәсен бәяләделәр. Тикшеренүчеләр кызыл яктылык терапиясен алган төркемнең физик чыдамлыгы, алмаган төркемгә караганда, күбрәк яхшырганын ачыкладылар. Кызыл яктылык терапиясен алган төркем шулай ук ике атналык терапиядән соң йокы сыйфаты яхшырганын хәбәр итте. Кызыл яктылык терапиясен алган кешеләрнең канындагы мелатонин дәрәҗәсе дә кызыл яктылык терапиясен алмаганнарга караганда күпкә югарырак булган.
Кызыл яктылык терапиясенең йокы сыйфатына уңай йогынты ясавын күрсәтүче күп санлы кечкенә тикшеренүләрдән тыш, күп кешеләр кызыл яктылык терапиясен куллану аларга яхшырак йокларга һәм уянганнан соң үзләрен яхшырак хис итәргә ярдәм итә дип сөйлиләр.
Бу өлкәдә өметле берничә кечкенә тикшеренү булса да, галимнәр әлегә кызыл яктылык терапиясенең йокы өчен файдасын төгәл исбатлау өчен кирәкле зур күләмле тикшеренүләрнең берсен дә үткәрмәгәннәр. Шулай да, зур күләмле тикшеренү әле үткәрелмәгән булса да, кечерәк тикшеренүләр һәм төрле мәгълүматлар бирә торган башлангыч күрсәткечләр әһәмиятле файда күрсәтә, һәм зуррак тикшеренү кызыл яктылык терапиясеннән йокы өчен киң таралган уңай файда китерәчәген күрсәтә.
Кызыл ут терапиясе йокыны ничек яхшырта
Кызыл ут терапиясе буенча башлангыч тикшеренүләр аның йокыны яхшыртуга ярдәм итүен күрсәтсә дә, моның ничек барлыкка килүе турындагы сорауга галимнәр әле генә игътибар итә башладылар.
Тикшеренүче галим доктор Ронни Йегер җитәкчелегендәге бер төркем тикшеренүчеләр кызыл яктылык терапиясенең йокыны ничек яхшыртуы турындагы фәнни гипотезасын яктырткан мөһим мәкалә бастырып чыгардылар. Бу гипотеза мелатонин гормонына бәйле. Мелатонин циркадиан ритмын көйләүдә һәм йокыны стимуллаштыруда мөһим роль уйный. Зәңгәр яктылыкның мелатонин дәрәҗәсен киметүе күрсәтелгән, бу зәңгәр яктылыкның уяулыкны стимуллаштыруының төп сәбәбе.
Тикшеренүчеләр кызыл яктылык терапиясенең күзәнәкләр белән ничек үзара бәйләнештә булуы, мелатонин дәрәҗәсен ничек арттыруы турында мәгълүмат бирделәр. Алар шулай ук кызыл яктылыкның дулкын озынлыкларының мелатонин белән үзара бәйләнеше кызыл яктылыкның элек яхшы аңлашылмаган башка сәламәтлек өчен файдасын ничек аңлатырга мөмкинлеген аңлатучы потенциаль механизмнарны ачыкладылар.
Әгәр бу тикшеренүчеләр тәкъдим иткән гипотеза дөрес булса, мелатонинны стимуллаштыру юлы белән, кызыл яктылык терапиясе йокы башлануга ярдәм итә ала һәм йоклап киткәннән соң йокыны тотрыклырак итәргә ярдәм итә ала. Бу башлангыч модельне раслау өчен өстәмә тикшеренүләр кирәк булса да, бу тикшеренүнең төп концепцияләре кызыл яктылык терапиясенең йокыны ничек нәтиҗәле рәвештә яхшыртуын интуитив рәвештә аңлата.
Яхшырак йокы алу өчен тиз киңәшләр
Шулай итеп, без боларның барысын да ничек берләштереп, яхшырак йокы алу өчен нинди гамәли гамәлләр кылырга мөмкин?
Менә берничә тәкъдим:
1) Көнне шунда ук кояш астында башлап, циркадиан сәгатегезне "кайтадан эшләтеп җибәрегез". Иртән кояшта булу йокыны яхшырта дип күрсәтелгән.
2) Мөмкин булса, көне буе вакыт-вакыт кояш астында йөрегез. Оксфордтагы бу мәкаләдә каралганча, йокы сыйфаты һәм структурасы алдагы яктылык белән бәйле.
3) Төштән соң кофеин кулланудан тыелыгыз.
4) Куллануны сынап карагызАмерикалытәкъдим итүКызыл яктылык терапиясе караваты M6Nатнага ким дигәндә 2-3 тапкыр.
5) Кичләрен янган якты яктылыкны киметегез, сары/кызгылт сары/кызыл лампочкалар кулланыгыз.
6) Кич белән зәңгәр/яшел уттан сакланыгыз, зәңгәр күзлек киегез.
7) Компьютер/планшет/смартфон экраннарыннан зәңгәр/яшел яктылыкны автоматик рәвештә киметү өчен Iris һәм/яки f.lux кебек программаларны кулланыгыз. Телевизордан зәңгәр яктылыкны бетерү өчен driftTV кулланыгыз.
8) Йокы бүлмәсендә тышкы чыганаклардан "яктылык пычрануын" киметү өчен караңгы пәрдәләр кулланыгыз.
Бу гади киңәшләр сезгә якты мохиттән файдаланып, биологиягез белән бергә йокыны яхшыртырга ярдәм итәчәк!